Mag ik gebruik maken van de onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking of een versnelde procedure ? (vraag voor aankopers)

Om de crisis covid-19 aan te pakken, kunt u overwegen de onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking aan te wenden. De gezondheidscrisis waarmee we te maken hebben, laat u echter niet toe om af te wijken van de toepassingsvoorwaarden van deze procedure (zie artikel 42 van de wet van 17 juni 2016 op de overheidsopdrachten).

De wetgeving inzake overheidsopdrachten staat zo toe dat de onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking wordt gebruikt, voor zover dit strikt noodzakelijk is, wanneer de termijnen van de openbare procedure, de niet-openbare procedure of de mededingingsprocedure met onderhandeling niet in acht kunnen worden genomen wegens dwingende spoed die voortvloeit uit onvoorzienbare gebeurtenissen voor de aanbestedende overheid. Aan al deze voorwaarden moet op cumulatieve wijze voldaan zijn.

In de context van de huidige crisis zou het dus mogelijk kunnen zijn om voor bepaalde dringende en noodzakelijke overheidsopdrachten (bijvoorbeeld voor de aankoop van beschermingsmaskers) de onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking te gebruiken. 

Indien van deze procedure gebruik wordt gemaakt, is de aanbestedende overheid verplicht om, voor zover mogelijk, meerdere ondernemers te raadplegen. De eventuele onmogelijkheid om meerdere ondernemers te raadplegen moet altijd worden gemotiveerd, zoals het gebruik van de onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking zelf.

Daarbij zou wel in acht moeten worden genomen dat dergelijke opdrachten alleen kunnen worden geplaatst voor een bedrag en een looptijd die strikt noodzakelijk zijn voor het invullen van de dringende behoeften. Indien nodig, als de crisis aanhoudt, kunnen de opdrachten  worden verlengd, of kan opnieuw gebruik worden gemaakt van een onderhandelingsprocedure zonder bekendmaking op dezelfde grond.

Er wordt eveneens aan herinnerd dat de aanbestedende overheid ook voor de opdrachten geplaatst door middel van een onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking en die de drempel voor de Europese bekendmaking bereiken, een aankondiging van gegunde opdracht moeten bekendmaken en dit uiterlijk binnen de dertig dagen na de sluiting van de opdracht (zie artikel 62 van de wet van 17 juni 2016 inzake overheidsopdrachten).

Ten slotte kan de aanbestedende overheid, indien de voorwaarden voor het gebruik van de onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking niet zijn vervuld, overwegen om een versnelde procedure toe te passen om de termijnen van de procedures in te korten. Van deze versnelde procedure kan gebruik worden gemaakt wanneer de minimumtermijn voor de ontvangst van de offertes wegens het spoedeisende karakter ervan niet in acht kan worden genomen. Het gebruik van deze procedure moet naar behoren worden gemotiveerd en is alleen denkbaar als de normale termijnen voor de ontvangst van de verzoeken tot deelneming en de offertes niet haalbaar zijn.

Voor verdere inlichtingen wordt doorverwezen naar de Mededeling van de Europese Commissie - Richtsnoeren van de Europese Commissie betreffende het gebruik van het kader voor overheidsopdrachten in de door de Covid‐19-crisis veroorzaakte noodsituatie (https://eur-lex.europa.eu/legal-content/NL/TXT/PDF/?uri=OJ:JOC_2020_108_... ).

30 maart 2020